[10/2023] Từ điển Hán Nôm

Rate this post

Có 7 kết quả:

Từ điển phổ thông

2. hiếu thắng

Từ điển phổ thông

2. tất phải thế

Từ điển trích dẫn

2. (Động) Được, chiến thắng. ◎Như: “khắc địch” 克敵 chiến thắng quân địch.

3. (Động) Kiềm chế, ước thúc. ◎Như: “khắc phục” 克復 ước thúc, làm chủ được. ◇Luận Ngữ 論語: “Khắc kỉ phục lễ vi nhân” 克己復禮為仁 (Nhan Uyên 顏淵) Kiềm chế được chính mình (tư dục) mà trở về lễ (đạo li) là đạt được đức Nhân.

4. (Động) Hạn định, ước định, hẹn. ◎Như: “khắc kì động công” 克期動工 hẹn định thời kì khởi công.

5. (Động) Khấu trừ. ◇Thủy hử truyện 水滸傳: “Quả nhân ngự tứ chi tửu, nhất bình khắc giảm bán bình” 寡人御賜之酒, 一瓶克減半瓶 (Đệ bát thập tam hồi) Rượu vua ban cho quả nhân, một bình khấu trừ nửa bình.

6. (Động) Tiêu hóa. ◎Như: “đa cật thủy quả năng khắc thực” 多吃水果能克食 uống nhiều nước quả thật giúp cho tiêu hóa.

7. (Danh) Lượng từ: gam (tiếng Anh “gram”). ◎Như: “nhất khắc đẳng ư thiên phân chi nhất công cân” 一克等於千分之一公斤 một gam bằng một phần ngàn kí-lô.

8. (Phó) Có thể. ◎Như: “bất khắc phân thân” 不克分身 không thể sẻ thân ra được.

Từ điển Thiều Chửu

② Ðược, đánh được gọi là khắc, như khắc phục 克復 lấy lại được chỗ đất đã mất, như khắc kỉ phục lễ 克己復禮 đánh đổ lòng muốn xằng của mình để lấy lại lễ. Các nhà buôn bán giảm giá hàng cũng gọi là khắc kỉ.

③ Hiếu thắng, như kị khắc 忌克 ghen ghét người, thích hơn người.

Từ điển Trần Văn Chánh

② Thắng, chiến thắng, hạ được, chiếm được: 我軍克敵 Quân ta thắng địch; 連克數城 Chiếm luôn được mấy thành; 操遂 能克紹 Tào Tháo bèn đánh thắng được Viên Thiệu (Gia Cát Lượng: Thảo lư đối);

③ Khắc phục, chế phục, đạp bằng: 克服困難 Khắc phục khó khăn;

④ Hạn định, ước định, hẹn (thời gian): 克期動工 Hạn định thời gian khởi công; 乃與克日會戰 Bèn cùng hẹn ngày ra đánh nhau (Tam quốc chí);

⑤ Gam (gramme): 每盒有五百克 Mỗi hộp nặng 500 gam;

⑥ Khơ (tiếng Tây Tạng, một khơ bằng 25 cân T.Q. hoặc 12 kilô rưỡi);

⑦ Khơ (tiếng Tây Tạng, một khơ bằng 1 mẫu Trung Quốc hoặc 1/15 hecta).

Từ điển Trần Văn Chánh

② Quở trách, phê bình: 挨剋 Bị phê bình;

Read More:   [10/2023] [CAKE] Bánh Croissant Mini Chấm Sốt Kem Trứng Muối

③ Như 克 (bộ 儿). Xem 克 [kè].

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tự hình 5

Dị thể 11

Chữ gần giống 1

Từ ghép 22

Một số bài thơ có sử dụng

Từ điển phổ thông

2. khắc giờ

Từ điển trích dẫn

2. (Động) Ghi nhớ, ghi chặt. ◎Như: “na đoạn mĩ hảo đích hồi ức, dĩ thâm thâm đích khắc tại ngã đích tâm bản thượng” 那段美好的回憶, 已深深的刻在我的心版上 cái kỉ niệm đẹp đó, mãi còn ghi chặt thâm sâu trong lòng tôi.

3. (Động) Bóc lột. ◎Như: “khắc bác” 刻剝 bóc lột của người.

4. (Động) Hạn định. ◇Sử Khả Pháp 史可法: “Khắc nhật tây chinh” 刻日西征 (Phục đa nhĩ cổn thư 復多爾袞書) Hạn định ngày đi chinh phạt ở phía tây.

5. (Tính) Nghiệt ngã, khe khắt. ◎Như: “hà khắc” 苛刻 xét nghiệt ngã, “khắc bạc” 刻薄 cay nghiệt. ◇Thủy hử truyện 水滸傳: “Cao thái úy nhĩ thắc độc hại, nhẫm địa khắc bạc” 高太尉你忒毒害, 恁地刻薄 (Đệ thập nhị hồi) Cao thái úy, mi thật là độc ác, áp bức nghiệt ngã ta đền nông nỗi này.

6. (Danh) Ngày xưa dùng cái gáo đồng, giữa châm một lỗ để nước dần dần nhỏ xuống, để định thời giờ, gọi là “khắc lậu” 刻漏. Một ngày đêm ngày xưa chia thành một trăm “khắc”. Ngày nay, mười lăm phút là một “khắc”.

7. (Danh) Khoảng thời gian ngắn. ◎Như: “khắc bất dong hoãn” 刻不容緩 không được chậm trễ chút nào. ◇Tây du kí 西遊記: “Giá gia thù, na gia thỉnh, lược vô hư khắc” 這家酬, 那家請, 略無虛刻 (Đệ cửu thập nhị hồi) Nhà này mời, nhà kia thỉnh, chẳng lúc nào ngơi.

8. (Phó) Ngay tức thì. ◎Như: “lập khắc” 立刻 lập tức.

Từ điển Thiều Chửu

② Thời khắc, ngày xưa dùng cái gáo đồng, giữa châm một lỗ để nước dần dần rỏ xuống, để định thời giờ, gọi là khắc lậu 刻漏. Theo đồng hồ bây giờ định cứ mười lăm phút là một khắc, bốn khắc là một giờ.

③ Ngay tức thì, như lập khắc 立刻 lập tức.

④ Bóc lột, như khắc bác 刻剝 bóc lột của người.

⑤ Sâu sắc, như hà khắc 苛刻 xét nghiệt ngã, khắc bạc 刻薄 cay nghiệt, v.v.

Từ điển Trần Văn Chánh

② Một khắc (= 15 phút);

③ Khoảnh khắc: 即刻 Tức khắc; 此刻 Bây giờ, giờ đây;

Read More:   [09/2023] Hướng Dẫn Cách Vẽ Trường Học Hạnh Phúc đơn Giản +100 Mẫu đẹp Bé Tham Khảo

④ Khắc nghiệt, khắt khe, nghiệt ngã: 待人太刻 Đối đãi quá khắt khe!; 荷刻 Hà khắc, nghiệt ngã;

⑤ Bóc lột: 刻剝 Bóc lột.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tự hình 4

Dị thể 4

Chữ gần giống 1

Từ ghép 24

Một số bài thơ có sử dụng

Từ điển phổ thông

2. tất phải thế

Từ điển trích dẫn

2. (Động) Ước thúc. ◎Như: “khắc kỉ” 剋己 chế ngự chính mình.

3. (Động) Hạn định, ước hẹn. ◎Như: “khắc kì” 剋期 hẹn kì. ◇Tây sương kí 西廂記: “Chuẩn bị diên tịch trà lễ hoa hồng, khắc nhật quá môn giả” 准備筵席茶禮花紅, 剋日過門者 (Đệ ngũ bổn 第五本, Đệ tam chiết) Sửa soạn yến tiệc lễ biếu, hẹn ngày xuất giá.

4. (Động) Giảm bớt, khấu trừ. ◎Như: “khắc khấu” 剋扣 xén bớt.

5. (Động) Làm hại. ◇Tây du kí 西遊記: “Giai nhân mệnh phạm Hoa Cái, phương da khắc nương” 皆因命犯華蓋, 妨爺剋娘 (Đệ tứ thập tứ hồi) Đều vì cung mệnh phạm vào sao Hoa Cái, mà gây tổn hại đến cha mẹ.

6. (Tính) Nghiêm ngặt. ◇Hàn Phi Tử 韓非子: “Thanh khắc khiết, thu hào chi đoan, vô tư lợi dã” 清剋潔, 秋毫之端, 無私利也 (Ngoại trữ thuyết tả hạ 外儲說左下) Thanh liêm nghiêm ngặt, chi li từng chút, không vì lợi riêng.

Từ điển Thiều Chửu

② Tất thế, kíp, như khắc kì 剋期 cứ hạn phải dúng hẹn. Tục viết là khắc 尅.

Từ điển Trần Văn Chánh

② Quở trách, phê bình: 挨剋 Bị phê bình;

③ Như 克 (bộ 儿). Xem 克 [kè].

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tự hình 1

Dị thể 5

Từ ghép 2

Một số bài thơ có sử dụng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tự hình 1

Dị thể 1

Chữ gần giống 5

Từ điển trích dẫn

2. (Động) Hợp, thích nghi. ◇Trang Tử 莊子: “Kì vị tương phản, nhi giai khả ư khẩu” 其味相反, 而皆可於口 (Thiên vận 天運) Vị nó khác nhau, nhưng đều vừa miệng (hợp khẩu, ngon miệng).

3. (Động) Khỏi bệnh. ◇Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: “Đãi quân sư bệnh khả, hành chi vị trì” 待軍師病可, 行之未遲 (Đệ bát thập hồi) Đợi quân sư (Khổng Minh) khỏi bệnh rồi làm theo cũng chưa muộn.

4. (Động) Đáng. ◎Như: “khả quý” 可貴 đáng quý, “khả kính” 可敬 đáng kính.

5. (Phó) Có thể, được, đủ. ◎Như: “nhĩ khả dĩ tẩu liễu” 你可以走了 anh có thể đi được rồi. ◇Vương Sung 王充: “Nhân chi tính, thiện khả biến vi ác, ác khả biến vi thiện” 人之性, 善可變為惡, 惡可變為善 (Luận hành 論衡, Suất tính 率性) Tính người ta, lành có thể biến thành ác, ác có thể biến thành lành.

Read More:   Thẻ Visa Credit Là Gì? Cách Sử Dụng Ra Sao?

6. (Phó) Khoảng, ước chừng. ◇Vương Duy 王維: “Lạc Dương nữ nhi đối môn cư, Tài khả dong nhan thập ngũ dư” 洛陽女兒對門居, 纔可容顏十五餘 (Lạc Dương nữ nhi hành 洛陽女兒行) Cô gái người Lạc Dương ở nhà trước mặt, Dung mạo vừa hơn khoảng mười lăm tuổi.

7. (Phó) Biểu thị nghi vấn: có không, phải chăng. ◎Như: “nhĩ khả tri đạo” 你可知道 anh có biết không? “nhĩ khả tưởng quá” 你可想過 anh đã nghĩ tới chưa?

8. (Phó) Biểu thị phản vấn: sao lại, vì sao. ◇Sầm Tham 岑參: “Khả tri niên tứ thập, Do tự vị phong hầu” 可知年四十, 猶自未封侯 (Bắc đình tác 北庭作) Làm sao biết đến tuổi bốn mươi, Vẫn chưa được phong hầu.

9. (Phó) Thật, thật là. ◇Thủy hử truyện 水滸傳: “Cốc vũ sơ tình, khả thị lệ nhân thiên khí” 穀雨初晴, 可是麗人天氣 (Đệ thất thập tam hồi) Ngày cốc vũ (hai mươi hoặc hai mươi mốt tháng tư âm lịch) vừa tạnh ráo, khí trời thật là tươi đẹp.

10. (Liên) Nhưng, song. ◎Như: “tha tuy nhiên bổn, khả ngận dụng công” 他雖然笨, 可很用功 anh ta tuy cục mịch, nhưng lại rất cần cù.

11. (Tính) Tốt, đẹp. ◎Như: “khả nhân” 可人 người có tính tình đức hạnh tốt.

12. (Danh) Họ “Khả”.

13. Một âm là “khắc”. (Danh) “Khắc Hàn” 可汗 các nước bên Tây Vực gọi vua chúa họ là “Khắc Hàn”.

Từ điển Thiều Chửu

② Khá, như khả dã 可也 khá vậy.

③ Một âm là khắc. Khắc hàn 可汗 các nước bên Tây-vực gọi vua chúa họ là khắc hàn.

Tự hình 5

Dị thể 3

Một số bài thơ có sử dụng

Từ điển phổ thông

2. tất phải thế

Từ điển trích dẫn

Từ điển Thiều Chửu

Từ điển Trần Văn Chánh

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tự hình 1

Dị thể 1

Chữ gần giống 5

Từ ghép 1

Một số bài thơ có sử dụng

Với những thông tin mà Lavanthur.com chia sẻ, chúng tôi hy vọng với thông qua bài viết về “[10/2023] Từ điển Hán Nôm❤️️”.có thể giúp bạn có thêm nhiều thông tin cũng như hiểu rõ hơn về chủ đề “[10/2023] Từ điển Hán Nôm” [ ❤️️❤️️ ]”.

Back to top button